ค่าเสียโอกาส… ในพอร์ตการลงทุนที่ถูกทิ้งร้าง

ปรับปรุงล่าสุดเมื่อ : 20 พฤษภาคม 2568

กล่าวกันว่า "การลงทุนระยะยาวจะสร้างความมั่งคั่งได้อย่างมหาศาล ด้วยพลังของดอกเบี้ยทบต้นและเวลา"

แต่การลงทุนระยะยาวนั้น อาจไม่ได้หมายถึงการซื้อและถือทิ้งไว้ แบบไม่มีการปรับเปลี่ยนอะไรเลย 

บทความนี้ผู้เขียนอยากชวนมาพิจารณาเรื่อง ค่าเสียโอกาส (Opportunity Cost) ที่แอบซ่อนอยู่ใน "พอร์ตการลงทุนที่ถูกทิ้งร้าง" ไร้การปรับเปลี่ยนกันค่ะ

เมื่อความเข้าใจผิดนำไปสู่ความสูญเสีย

เรามักได้ยินคำแนะนำว่า

• ลงทุนแล้วอย่าไปปรับเปลี่ยนบ่อยๆ
• ลงทุนระยะยาวแล้วจะรวย
• DCA แล้วปล่อยมันไป

ซึ่งแน่นอนว่าคำแนะนำพื้นฐานเหล่านี้มีประโยชน์สำหรับผู้เริ่มต้น แต่มันก็อาจกลายเป็นดาบสองคมเมื่อนักลงทุนตีความผิดไปว่า

"ซื้อแล้วไม่ต้องทำอะไรเลย"

สถานการณ์ที่คุ้นเคยของคนไทยจำนวนมาก :

• คุณเดินเข้าธนาคาร เจ้าหน้าที่แนะนำกองทุนรวมที่ "กำลังมาแรง"
• คุณซื้อ LTF, ThaiESG หรือ RMF ตามคำแนะนำเพื่อลดหย่อนภาษี
• คุณซื้อกองทุนตราสารหนี้ตามคำชักชวนว่า "ปลอดภัย และได้ผลตอบแทนดีกว่าเงินฝาก"
• คุณมีกองทุนหุ้นไทย กองทุนหุ้นต่างประเทศ กระจัดกระจายไปหมด

และแล้ว... หลายปีผ่านไปคุณไม่เคยกลับมาดูพอร์ตเลยว่าเป็นอย่างไร หรือ เมื่อดูแล้วก็ไม่รู้จะทำอย่างไรกับมัน ยิ่งเห็นว่าบางกองขาดทุนก็ยิ่งไม่อยากทำอะไร

ค่าเสียโอกาสที่มองไม่เห็น แต่จ่ายแพงกว่าที่คิด

ลองพิจารณาค่าเสียโอกาสที่แอบซ่อนอยู่ในการไม่ปรับพอร์ตลงทุน

1. พลาดโอกาสจากการเปลี่ยนแปลงของตลาด

นึกภาพว่าคุณซื้อกองทุนหุ้นไทยในปี 2017 ด้วยความเชื่อว่าประเทศไทยกำลังเติบโต  เพราะช่วงนั้นหุ้นไทยก็ปรับขึ้นแรงจริงๆ

แต่หลังจากนั้น ตลาดหุ้นไทยกลับเผชิญกับความผันผวนและให้ผลตอบแทนที่ไม่โดดเด่น ในขณะที่ตลาดหุ้นโลก นำโดยสหรัฐฯ กลับเติบโตอย่างก้าวกระโดด

ซึ่งหากคุณลงทุน 100,000 บาทในกองทุนหุ้นไทยทั่วไปในช่วงปี 2017-2024 คุณอาจได้ผลตอบแทนรวมประมาณ 10-11% (เฉลี่ยปีละ 1-2% ) ในขณะที่การลงทุนในกองทุนหุ้นโลกในช่วงเดียวกัน ให้ผลตอบแทนสูงกว่า 100% (เฉลี่ยปีละ 9-10%)

นั่นหมายความว่าคุณเสียโอกาสไปกว่า 90% หรือเป็นจำนวนเงินเกือบแสน!

2. กองทุนที่เคยดี อาจไม่โดดเด่นอีกต่อไป

วงจรของกองทุนรวมมีความน่าสนใจ เพราะกองทุนที่เคยทำผลงานดีเยี่ยมในอดีต ไม่ได้รับประกันว่าจะทำผลงานได้ดีในอนาคต

คุณอาจถือกองทุนที่เคยให้ผลตอบแทนสูงสุดในปี 2015 แต่ปัจจุบันกลับอยู่ในอันดับท้ายๆ ของตลาด

3. Asset Allocation ที่ไม่เหมาะสมกับเป้าหมายหรือช่วงชีวิต

สมมติว่าคุณเริ่มลงทุนตั้งแต่อายุ 30 ปี ด้วยสัดส่วน :

• กองทุนหุ้นไทย 70%
• กองทุนตราสารหนี้ไทย 30%

หากปล่อยไว้โดยไม่ปรับเปลี่ยนเลย พอคุณอายุ 55 ปี ใกล้เกษียณ การมีกองทุนหุ้นในสัดส่วนสูงถึง 70% และลงทุนเฉพาะหุ้นไทยอย่างเดียว นอกจากความเสี่ยงของการกระจุกตัวแล้ว อาจทำให้คุณต้องเผชิญกับความผันผวนของตลาดมากเกินไป  ในขณะที่คุณมีเวลาน้อยลงในการฟื้นตัวจากภาวะตลาดขาลง เพราะใกล้ต้องใช้เงินตอนเกษียณแล้ว

 4. การจ่ายค่าธรรมเนียมที่สูงโดยไม่จำเป็น

กองทุนรวมหลายๆ กองมีค่าธรรมเนียมการจัดการ (Management Fee) ที่สูง โดยเฉพาะกองทุน Active Fund ที่อาจเรียกเก็บ ถึง 1.5 - 2.5% ต่อปี

หากคุณไม่ได้ทบทวนว่ากองทุนเหล่านั้นทำผลงานได้คุ้มกับค่าธรรมเนียมหรือไม่ คุณอาจกำลังจ่ายเงินให้ผู้จัดการกองทุนโดยไม่จำเป็น เพราะผลลัพธ์ไม่ได้คุ้มค่ากับค่าธรรมเนียมนั้น 

ความเข้าใจผิดเกี่ยวกับการลงทุนระยะยาว

เรามาทำความเข้าใจให้ถูกต้องกันก่อน:

การลงทุนระยะยาว ≠ การซื้อไว้แล้วไม่ทำอะไรเลย

การลงทุนระยะยาวที่ถูกต้องควรหมายถึง:

1. มีเป้าหมายการลงทุนที่ชัดเจนในระยะยาว
2. มีแผนการจัดสรรสินทรัพย์ (Asset Allocation) ที่เหมาะสม
3. มีการทบทวนเป็นระยะ (อย่างน้อยปีละครั้ง) และปรับพอร์ตเมื่อจำเป็น
4. มีความต่อเนื่องในการลงทุนระยะยาว แต่ยืดหยุ่นปรับเปลี่ยนในรายละเอียด ตามสถานการณ์ที่เปลี่ยนแปลง

วิธีจัดการกับพอร์ตการลงทุนที่ถูกทิ้งร้าง

หากคุณกำลังรู้สึกผิดเพราะมีกองทุนมากมายที่ซื้อไว้แล้วไม่เคยกลับมาดูอีกเลย นี่คือสิ่งที่ควรทำ :

1. สำรวจสิ่งที่มีอยู่ทั้งหมด

รวบรวมข้อมูลทุกกองทุนที่คุณมี ทั้งจำนวนหน่วยลงทุน มูลค่า ณ ปัจจุบัน ประเภทสินทรัพย์ นโยบายการลงทุน และผลตอบแทนในช่วงที่ผ่านมา

2. วิเคราะห์ Asset Allocation ที่เป็นอยู่

ตรวจสอบว่าปัจจุบันเงินของคุณกระจายอยู่ในสินทรัพย์ประเภทใดบ้าง :

• หุ้นไทย / ต่างประเทศ
• ตราสารหนี้ไทย / ต่างประเทศ
• อสังหาริมทรัพย์ (REIT)
• ทองคำหรือสินทรัพย์ทางเลือกอื่นๆ

3. ทบทวนผลการดำเนินงานของแต่ละกองทุน

เปรียบเทียบผลตอบแทนของกองทุนกับดัชนีอ้างอิง (Benchmark) และ/หรือ กองทุนประเภทเดียวกัน (Peers)

กองทุนใดที่ให้ผลตอบแทนต่ำกว่า Benchmark และ/หรือ ต่ำกว่า Peers ติดต่อกันหลายปี ควรพิจารณาเปลี่ยนเป็นทางเลือกที่ดีกว่า

4. กำหนด Asset Allocation ใหม่ตามเป้าหมาย

ปรับสัดส่วนการลงทุนให้สอดคล้องกับ:

• เป้าหมายทางการเงิน
• ความเสี่ยงที่รับได้
• อายุและระยะเวลาที่เหลือก่อนใช้เงิน
• ทางเลือกการลงทุนใหม่ๆ ที่เพิ่มขึ้น
• ข้อจำกัด และความต้องการอื่นๆ ที่มักจะเปลี่ยนไปตามเวลา

5. ทำการ Rebalancing อย่างสม่ำเสมอ

กำหนดตารางการปรับสมดุลพอร์ต (Rebalancing) อย่างน้อยปีละครั้ง เพื่อรักษาสัดส่วนการลงทุนตามที่กำหนดไว้

6. ปรึกษาเรา Avenger Planner

การวางแผนการเงินและการลงทุนอย่างเป็นระบบต้องอาศัยความรู้และประสบการณ์เฉพาะทาง ซึ่งทีมนักวางแผนการเงิน Avenger Planner พร้อมช่วยคุณวางแผนการเงินแบบครบวงจร

• ทั้งการวิเคราะห์พอร์ตการลงทุนปัจจุบัน
• การจัดสรรสินทรัพย์ใหม่ให้เหมาะสมกับเป้าหมาย
• การเลือกเครื่องมือการลงทุน
• การวางแผนเกษียณ การวางแผนภาษี รวมถึงเป้าหมายอื่นๆ

โดยจัดทำออกมาเป็น แผนการเงินเฉพาะสำหรับคุณ พร้อมดูแลอย่างต่อเนื่อง

เพื่อให้คุณมั่นใจว่าทุกบาทของเงินลงทุนทำงานอย่างมีประสิทธิภาพสูงสุด และลดค่าเสียโอกาสที่อาจเกิดขึ้น

บทสรุป

การลงทุนที่ดีคือการมีแผน และทำตามแผนอย่างมีวินัย โดยมีการติดตามและปรับเปลี่ยนอย่างเหมาะสม ไม่ปล่อยปละละเลย

ลองคิดถึงพอร์ตการลงทุนของคุณเหมือนสวนดอกไม้หน้าบ้าน ต้องมีการรดน้ำ พรวนดิน ตัดแต่งกิ่ง และบางครั้งก็ต้องถอนวัชพืชออกไป (ขายกองทุนที่ไม่เหมาะสม) แล้วปลูกต้นใหม่ที่เหมาะสมกว่า (ซื้อกองทุนที่มีแนวโน้มดีกว่า)

การปรับพอร์ตไม่ใช่เรื่องของการเก็งกำไรระยะสั้น แต่เป็นการรักษาสมดุลที่ดีสำหรับเป้าหมายระยะยาวของคุณ

จำไว้ว่า ค่าเสียโอกาสไม่เคยมีใบแจ้งหนี้มาเรียกเก็บ มันจึงเป็นต้นทุนที่เรามักมองข้าม แต่ในโลกของการลงทุน มันอาจเป็นค่าใช้จ่ายที่แพงที่สุดที่คุณจ่ายโดยไม่รู้ตัว

เริ่มวันนี้ ใช้เวลาสักชั่วโมงทบทวนพอร์ตการลงทุนของคุณ และวางแผนการปรับพอร์ตอย่างเป็นระบบ เพื่อสร้างความมั่งคั่งในระยะยาวอย่างแท้จริง และหากต้องการความช่วยเหลือ พวกเรา Avenger Planner พร้อมช่วยสนับสนุนเสมอ 

คลิกอ่านรายละเอียดที่ Link นี้ได้เลยค่ะ